53 minutes | Jun 22nd 2020

S02E15 Help! Wat is Racisme?

Uitdrukkingen als “Mag ik je haar aanraken?”, “Kijk, nu ben ik bijna even bruin als jij!” en “Wat praat je goed Nederlands!” lijken zo op het eerste gezicht vrij onschuldig. Echter is dat niet zo! Deze zinnen zijn schoolvoorbeelden van ‘micro-agressies’. Een micro-agressie is een subtiele vorm van racisme. Het zijn goedbedoelde vragen of complimenten waarin onbewust racistische vooroordelen en misvattingen tot uitdrukking komen. Racisme is dus lang niet ‘alleen maar’ het gebruiken van expliciete racistische woorden en leuzen. In deze nieuwe podcast aflevering verdiepen we ons in de verschillende vormen van racisme en hoe je het dagelijks meemaakt. Dit doen wij samen met digitial creator, programmamaker, presentatrice en allround powerwoman Rowan Blijd! 

Op maandag 25 mei verloor de zwarte Amerikaan George Floyd zijn leven door toedoen van buitenproportioneel politiegeweld. De gebeurtenis en de schokkende beelden ervan zetten heel Amerika in rep en roer. Al gauw gingen de mensen in verschillende Amerikaanse steden de straat op om te demonstreren voor onder andere hervormingen en de arrestatie van de betrokken politieagenten. Ook in Nederland leidde de dood van George Floyd tot demonstraties. Duizenden Nederlanders gingen onder meer in Amsterdam, Den Haag, Rotterdam, Utrecht en Nijmegen de straat op om licht te werpen op anti-zwart geweld en discriminatie. Want ook in ons ‘progressief en tolerante’ kikkerlandje hebben we te maken diverse vormen van racisme.

Institutioneel racisme…wat is dat? 

Institutioneel racisme is racisme dat onbewust zit verankerd in de structureren van onze samenleving (bron: decorrespondent.nl). Het online journalistiek platform De Correspondent legt uit dat het een sociologische term is die slaat op de systematische uitsluiting en/of discriminatie van groepen op basis van (on)geschreven regels, tradities, gedrag en omgangsvormen. In Nederland denken we bij racisme in eerste instantie gelijk aan de zwarte piet-discussie, maar het reikt dus veel verder dan dat. 

Institutioneel racisme is in Nederland onder andere te vinden op de huizenmarkt, in politiekorpsen, medische richtlijnen, sollicitatieprocedures en het onderwijs. Daarnaast beïnvloedt het ook ons taalgebruik. Zoals onschuldig ogende vragen of complimenten waarin dus racistische vooroordelen verscholen liggen. Maar bijvoorbeeld ook in de manier waarop we naar Nederlanders met een migratieachtergrond verwijzen. Zo heeft het woord ‘allochtoon’ vandaag de dag een negatieve bijklank. Verder zien we het bijvoorbeeld ook in de benaming van de kleur zalmroze als ‘huidskleur’, terwijl de kleur bruin niet diezelfde benaming krijgt. Lees meer over Institutioneel racisme in dit artikel van de Correspondent. 

De Podcast

Wat is racisme? Hoe krijg je er in het dagelijks leven mee te maken? En wat kun je zelf doen om racisme tegen te gaan? Dit en meer bespreken we in deze nieuwe podcast aflevering met powervrouw Rowan Blijd. Rowan (29) schrijft en maakt al sinds 2012 blogposts en video’s op haar eigen site. Van natural hair tot female empowerment, lifestyle en popculture: ze bespreekt het allemaal! 

Je kunt haar wellicht kennen van #BennieBeige. Eind 2017 vroeg Rowan aandacht voor het beperkte nude ondergoed dat beschikbaar is in de Nederlandse winkels. “Ik vroeg me af waarom dat eigenlijk zo is en ging onder andere langs bij grote ketens als de HEMA, Hunkemöller en Zeeman om me eens goed te laten bijpraten”, vertelt ze. Rowan was blijkbaar niet de enige met deze vraag want #BennieBeige maakte veel los en de video en campagne gingen viral! “Meer mensen wilden weten waarom nude ondergoed slechts in één teint beschikbaar was. Terwijl weer anderen het onzin vonden en dat niet onder stoelen of banken schoven”, vertelt Rowan. 

Sinds 2018 maakt Rowan zowel voor als achter de schermen het NPO3-programma Spot On. Wat als een klein idee begon, is inmiddels uitgegroeid tot een platform voor vrouwen, door vrouwen. “Wekelijks posten we video’s en artikelen op zowel NPO3.nl als YouTube met diverse bekende en minder bekende gasten. De verhalen die centraal staan zijn vaak ter inspiratie en empowerment van jonge vrouwen. Daardoor is een actieve community ontstaan van meiden die graag hun ervaringen delen in de comments en geregeld schuiven de kijkers aan in de Spot On-studio”, aldus de superchick!

Kijk elke woensdag van 19:00 tot 20:00 uur live mee op onze Facebookpagina. De complete podcast is elke vrijdag te beluisteren via onze website, Spotify, Apple Podcasts en Tunein